Jak chronić budżet domowy?

Finanse

budżet domowy

finanse domowe

oszczędzanie


Budżet domowy

Fot. sxc.hu

Gromadzenie oszczędności nie jest takie proste. Co śmieszne, problemem często nie jest brak wystarczających środków, ale trudność w organizacji wydatków w taki sposób, by pieniądze "nie uciekały". Co więc możemy zrobić?

Jak zarządzać budżetem domowym, by odkładać co miesiąc pewną kwotę? Wspólnie próbujemy odpowiedzieć na pytanie: jak zarządzać domowymi przychodami by nie żyć od pierwszego do pierwszego oraz by było możliwe oszczędzanie na wymarzony cel.

 

Spis treści:

  1. Bilans wydatków i oszczędności
  2. Wydatki konieczne oraz ich wpływ na oszczędzanie
  3. Wydatki opcjonalne
  4. Samodyscyplina a wydatki domowe
  5. Na zakończenie – słoiki

 

Bilans wydatków i oszczędności

Powinniśmy zacząć od swoistego rachunku sumienia dla budżetu domowego, czyli bilansu wydatków. Ile pieniędzy otrzymujemy oraz ile, i co ważniejsze – na co wydajemy. Świetnie sprawdzi się tu Excel, darmowy Calc od Open Office lub zwykła kartka papieru. Wypisujemy wszystkie swoje wydatki. Najlepiej od momentu otrzymania wypłaty na konto, by bilans odnosił się do rzeczywistych przychodów. Jeżeli otrzymujemy wynagrodzenie regularnie z kilku źródeł w różne dni miesiąca, zsumujmy je wyszczególniając każde ze źródeł w bilansie. Łatwiej czasem przeznaczyć przychody z jednego źródła na jedzenie, z drugiego na rozrywkę, z trzeciego na pozostałe wydatki i oszczędzanie.

Nade wszystko powinniśmy zadbać o to, by rachunek był prosty i czytelny. Dzięki temu będziemy w stanie rozeznać się w informacjach w nim zawartych, gdybyśmy chcieli do niego wrócić za jakiś czas. 3 kolumny w zupełności wystarczą:

  • nazwa wydatku – np. zakupy w Biedronce, torba sportowa, obiad w Salad Story
  • kategoria – mamy tu na myśli ogólne zaklasyfikowanie wydatku np. jedzenie, rozrywka, samochód, mieszkanie, rachunki itp.
  • kwota

Dzięki temu, robiąc zestawienie w arkuszu kalkulacyjnym, a następnie filtrując po nazwie kategorii szybko sprawdzimy sumę miesięcznych wydatków w danej kategorii. To już cenna wskazówka, gdzie szukać oszczędności. Możemy zobaczyć ile miesięcznie wydajemy na rozrywkę, podróże, auto, czy rachunki. Jeśli największe wydatki wiążą się np. z jedzeniem, powinniśmy przyjrzeć się nazwom wydatków i sprawdzić na co wydajemy najwięcej pieniędzy. Czy wydatki te są całkowicie niezbędne czy może wynikają ze naszej rozrzutności.
Na koniec możemy jeszcze dodać 4-tą kolumnę i oznaczyć w niej każdy wydatek jako konieczny (który zobowiązani jesteśmy płacić co miesiąc) i opcjonalny (niekonieczny, z którego możemy zrezygnować). Następnie dodajemy do siebie koszty wydatków opcjonalnych i sortujemy po kategorii. W ten sposób zobaczymy, gdzie uciekają nasze pieniądze. Możemy sprawdzić czy wydatki konieczne są zawsze takie same, oraz czy z niektórych z nich możemy zrezygnować. Przyjrzymy się teraz dokładniej wydatkom koniecznym i opcjonalnym.

Wydatki konieczne (opłaty) oraz ich wpływ na oszczędzanie

Duży wpływ na sposób zarządzania opłatami ma fakt, czy pracujesz na etacie, czy prowadzisz działalność gospodarczą.

Co zaliczamy do wydatków koniecznych (rachunków lub opłat)?

Najpopularniejsze rachunki to:

  • czynsz lub koszt wynajmu,
  • rachunek za gaz,
  • rachunek za prąd,
  • rachunek za wodę użytkową i / lub jej podgrzanie,
  • abonament za telefon komórkowy,
  • abonament za internet,
  • opłaty za paliwo / bilety komunikacji miejskiej,
  • koszty jedzenia,
  • koszty związane z uroczystościami naszych bliskich, np. wesele, chrzciny, komunia, urodziny, itp.
  • inne comiesięczne opłaty i rachunki.

Rodzaje wydatków koniecznych

Wydatki konieczne możemy podzielić na 2 rodzaje:

  • wydatki stałe – opłaty których kwot nie możemy zmienić np. czynsz za mieszkanie
  • wydatki ruchome – opłaty których wysokość uzależniona jest od naszych działań np. rachunek za prąd, rachunek telefoniczny

Nie mamy wpływu na pierwszy rodzaj opłat. Oszczędzać możemy na wydatkach ruchomych. Pomóc jednak może możliwie najszybsze regulowanie opłat stałych. Dzięki temu mamy większą kontrolę nad wydatkami ruchomymi. Poniżej przedstawiamy propozycję zarządzania budżetem domowym dla wydatkami koniecznymi w zależności od rodzaju zatrudnienia.

Opłaty przy pracy na etacie

Środki na twoim koncie są zazwyczaj już na początku miesiąca (1-wszego, do 5-tego, do 10-tego). Od razu po wpłynięciu ich na konto:

  • zrób listę wszystkich opłat w tym miesiącu
  • zapłać za te rachunki, które możesz opłacić „od ręki”
  • zapisz kwotę przeznaczoną na pozostałe niezapłacone w tym miesiącu rachunki lub przelej ją na specjalnie założone w tym celu subkonto (rozdzielenie rzeczywiste pieniędzy jest bardzo pomocne)
  • odłóż kwotę, którą planujesz oszczędzić w danym miesiącu, np. przelej na konto oszczędnościowe
  • do końca miesiąca wykonuj wszelkie opłaty wyłącznie z subkonta przeznaczonego na potrzeby rachunków lub z konta właściwego aktualizując kwotę za niezapłacone rachunki

Opłaty przy pracy w ramach działalności gospodarczej

Środki na twoje konto wpływają w różnych dniach miesiąca, często nieregularnie, gdy klient spóźni się z płatnością. Aby zarządzać sprawnie swoim budżetem domowym:

  • zrób listę wszystkich opłat w tym miesiącu
  • przydziel każdy rachunek (opłatę) do konkretnego przychodu – w zależności od terminów opłat i przychodów lub jeżeli twój pierwszy przychód w miesiącu jest odpowiednio wysoki, rozdysponuj pieniądze wg schematu osoby na etacie
  • zapłać za te rachunki, które możesz opłacić „od ręki”, odłóż i zapisz kwotę na rachunki jeszcze nie zapłacone, np. przelej na subkonto
  • odłóż kwotę, którą planujesz oszczędzić w danym miesiącu, np. przelej na konto oszczędnościowe
  • do końca miesiąca wykonuj opłaty wyłącznie z pieniędzy przeznaczonych na ten cel

W przypadku osób prowadzących działalność gospodarczą jeszcze jedna uwaga:

  • warto dysponować oddzielnym kontem firmowym tylko na potrzeby VAT
  • warto posiadać konto firmowe i zwykłe prywatne, dzięki temu zarządzanie comiesięcznymi rachunkami, które nie wliczają się w koszty uzyskania przychodu, jak również opłatami niezwiązanymi z prowadzoną działalnością gospodarczą jest łatwiejsze.

 

Wydatki konieczne – gdzie szukać oszczędności?

Oszczędzanie wody, prądu i gazu

  • Zawsze gaś oświetlenie w pomieszczeniu w którym nie przebywasz. Jeżeli posiadasz żarówki wyłącznie energooszczędne, gaś światło tylko w przypadku, gdy opuszczasz pomieszczenie na dłużej niż 10 min (częste zapalanie i gaszenie skraca ich żywotność).
  • Zakręcaj wodę w kranie, gdy myjesz zęby. Korzystaj z kubka do płukania ust po umyciu zębów.
  • Zamiast kąpieli bierz 10 minutowy prysznic.
  • Gotuj pod pokrywką – ciepło powstałe przy gotowaniu nie ulatnia się, przez co potrawa szybciej się przygotowuje (kuchenka jest włączona krócej).
  • Gotuj wodę tylko w takiej ilości jakiej potrzebujesz (nie marnujemy energii na ogrzanie nieprzydatnej wody).
  • Używaj energooszczędnych urządzeń domowych należących do klasy A lub A+.
  • Piorąc czy myjąc naczynia w zmywarce używaj trybu „szybkiego”. Będziesz zużywał mniej prądu i wody.
  • Wymieniaj worki w odkurzaczach, gdy zaświeci się dioda na odkurzaczu. Pełny worek zmniejsza ssanie odkurzacza a co za tym idzie sprzątanie zabiera więcej czasu a przez to prądu.

Oszczędzanie na zakupach

  • Zrezygnuj z zakupów przypadkowych, robionych „ad hoc”, pod wpływem impulsu.
  • Przyjmij zasadę, że każdy zakup musi być wcześniej zaplanowany.
  • Zrezygnuj z zakupów w delikatesach – osiedlowe sklepiki zazwyczaj mają wyższe ceny od sklepów sieciowych takich jak Tesco, Real, Lidl czy Biedronka. Jednorazowa wizyta po bułki czy mleko w osiedlowym sklepiku  nie wpłynie druzgocąco na nasz domowy budżet ale kilka takich wizyt w miesiącu może przynieść niespodziewanie duże koszty.
  • Czytaj etykiety produktów, bo obok siebie mogą znajdować się produkty tego samego producenta, tylko w dwóch różnych opakowaniach – te oznaczone etykietą sklepu są znacznie tańsze, mimo że to cały czas dokładnie ten sam produkt.
  • Rób większe zakupy raz na tydzień – oszczędzisz nie tylko pieniądze, ale i czas.
  • Na zakupy zawsze wybieraj się z przygotowaną wcześniej listą produktów, które planujesz kupić.Idąc na zakupy żywnościowe, bądź najedzony, unikniesz dzięki temu pokusy by kupić dodatkowe produkty, których wybór był podyktowany głodem a nie faktyczną potrzebą.

Inne źródła oszczędności

  • Uważnie sprawdzaj promocje, przeceny, rabaty. Powiedzieliśmy już, że dla oszczędzania ważna jest rezygnacja ze zbędnych zakupów. Co jednak w sytuacji, gdy musisz kupić jakiś produkt np. kurtkę na zimę (bo poprzednia jest zniszczona)? Możesz skorzystać z wszelkiego rodzaju przecen. Podobnie z produktami spożywczymi. Jeśli w promocji znajdują się produkty o długim okresie przydatności do spożycia, a używasz ich często, weź na zapas. W ogólnym rozrachunku wydamy mniej bo i tak ten produkt byś kupił/a. Ale uwaga! Gdzieniegdzie w sklepach produkty o większej objętości po przeliczeniu do litra / kilograma wychodzą drożej niż przy zakupie w 2 mniejszych opakowaniach np. płyny do płukania tkanin. Podobnie produkty oznaczone jako będące w promocji mają rzeczywistą cenę zawyżoną [sic!], np. papier toaletowy: cena normalna 9,99 zł; cena w promocji: 10,99 zł zamiast 14,99 zł. Zwracajcie zatem uwagę na ceny i wywieszki!
  • Zastanów się, jak ograniczyć pozostałe opłaty. Jeździsz do pracy autobusem lub autem? Musisz płacić za bilety lub paliwo? A może przesiądź się na rower? Nie tylko zaoszczędzisz na koszcie przejazdu ale i przysłużysz się własnej kondycji i zdrowiu. Opłacasz co miesiąc karnet na siłownię? Czy zastanawiałeś się nad tańszym karnetem? Poszukaj, może znajdzie się równie fajne miejsce za mniejsze pieniądze. Zastanów się, jakie masz jeszcze opłaty i jak można je zminimalizować.

 

Wydatki opcjonalne

Tu należeć będą wszystkie niepotrzebne wydatki: kolejna para butów „bo ładne”, trzecia taka sama bluza, kolejne 200zł wydane na drinki w klubie, któreś z rzędu wyjście do kina w tym miesiącu, kolacje na mieście gdy w domu jest pełna lodówka. Czy można je ograniczyć?

  • Trzeba wyznaczyć cel – Chcąc oszczędzać musisz stworzyć plan przyszłych wydatków próbując ograniczyć te z poprzednich miesięcy i postępować zgodnie z nim. Wyznacz sobie cel dla tego planu np. nowy rower, auto, komputer, jedwabna sukienka albo… oszczędzanie samo w sobie na czarną godzinę. Wszystko może być motywacją. Jeśli jest to konieczne, możesz zastosować „trik wzrokowy” podobnie jak osoby odchudzające się i przyczepić do lodówki zdjęcie wymarzonego „celu” i niech on co rano cię motywuje.
  • Rezygnacja z kosztownych nawyków, ograniczenie wydatków do minimum. Czy codzienna kawa kupiona w Coffee Heaven w drodze do pracy jest absolutnie konieczna? Czy obiad musisz jeść w restauracji? Czy nie będzie taniej samodzielnie przygotować posiłek i wypić kawę w domy? Odpowiemy za ciebie – będzie! Dla miłośników miejskiej gastronomi małe podsumowanie: koszt jednej kawy w sieciowej kawiarni to koszt średnio 10zł. Jeśli pijemy taką codziennie, to średnio wydajemy 10zł x 20dni, co daje 200zł, które z powodzeniem można odłożyć. Podobnie jedzenie: koszt posiłku na mieście to wydatek 10-30zł (nie bierzemy tu pod uwagę „lepszych” restauracji), a co za tym idzie miesięczny koszt równy 300-900zł. I to samego obiadu a jeszcze śniadanie, kolacja, jakieś ciastko do przegryzienia, herbata do domu itp. Dla porównania koszt jedzenia dla 1 osoby, przy założeniu że je samodzielnie przygotowane posiłki, wybiera produkty zarówno te marketowe, jak i z średniej półki cenowej, powinna zmieścić się w 400zł na miesiąc już po uwzględnieniu zakupów „codziennych”. Tutaj też można zastanowić się, skąd wynikają tego typu wydatki i jak im zaradzić np. unikać witryn sklepowych z kuszącymi nas akcesoriami. Inaczej sprawy się mają, jeśli musisz ponieść pewne sezonowe czy od dawna planowane wydatki. W takich sytuacjach doradzamy zakup rzeczy lepszej jakości tzn. takich, które może będą nieco droższe ale zaoszczędzą nam kosztów w przyszłości. Zbierasz na zmywarkę? Zorientuj się na rynku co do jakości poszczególnych modeli a jeśli trzeba, to wydaj więcej i kup lepszą. Zaoszczędzi ci to strat finansowych w formie napraw w przyszłości. Jeśli chcesz kupić samochód wybierz taki, który mniej pali, eksploatacja jest tańsza lub zainwestuj dodatkowe parę tysięcy w instalacje gazową. Zwraca się bardzo szybko.
  • Unikanie pokus – słabość do Allegro? Problem z silną wolą przy wystawach sklepowych? Nie ma wyjścia, musisz takich miejsc unikać, jak ognia! Idąc ulicą nie patrz na witryny sklepowe, nie patrz na ten cudowny nowy płaszcz czy nowy model komórki. NIE. Zakupy najlepiej jeśli będziesz robić w marketach poza centrami handlowymi, gdzie nie ma tylu wabików.

 

Samodyscyplina a wydatki domowe

Czytając powyższe, widzimy, że oszczędzanie sprowadza się tak naprawdę do jednego – nie wydam na to czy tamto, zrezygnuję z zakupu tego i owego a pieniądze które dzięki temu mam w ręce, odłożę. Jak wiadomo nie jest to takie proste, bo gdyby było, ludzie nie szukaliby w Internecie porad, jak oszczędzać, prawda? Musimy się zaopatrzyć w duże pokłady wytrwałości i samodyscypliny by nie kupować kuszących acz zbędnych rzeczy.

 

Na zakończenie – słoiki

Gdzieniegdzie możemy się spotkać z metodą gospodarowania budżetem domowym poprzez comiesięczne przydzielanie na określone kategorie wydatków stałycbudżet domowyh, z góry określonych kwot. Gospodarowanie takim budżetem sprowadza się zatem do takiego zarządzania finansami domowymi, by nie przekraczać kwot wyznaczonych na poszczególne cele. Wszystkie pieniądze „na górkę” mogą trafić na konto oszczędnościowe. Do takiego podziału można wykorzystać dodatkowe konto w banku albo bardziej tradycyjny sposób i określone kwoty wkładać do słoiczków. Jest to o tyle dobra metoda, że dosłownie widzimy ile mamy pieniędzy i tylko od naszej gospodarności zależy w  jakim czasie je zużyjemy.

Podsumowując, oszczędzanie nie jest łatwe. Ameryki tutaj nie odkryjemy ale bez samodyscypliny i umiejętności rezygnacji ze zbędnych rzeczy, zwłaszcza gdy naokoło nas jest masa kuszących produktów, nie będziemy w stanie odłożyć ani złotówki. Za to, jeśli wytrwamy i sumiennie będziemy odkładać, po pewnym czasie zorientujemy się, że oszczędzanie stało się naszym nawykiem a na koncie znajduje się kwota na wymarzony zakup lub po prostu paręset (tysięcy) złotych na czarną godzinę.


1 / 52 / 53 / 54 / 55 / 5 (1 votes, average: 5,00 out of 5)
Loading...Loading...

Skomentuj

Your email is never published nor shared.

You may use these HTML tags and attributes <a href="" title=""> <abbr title=""> <acronym title=""> <b> <blockquote cite=""> <cite> <code> <del datetime=""> <em> <i> <q cite=""> <s> <strike> <strong>